Het navelstrengdilemma wordt complexer: afstemmen met anderen

Het navelstrengdilemma speelt zich niet alleen af in de relatie tussen ouder en kind. Zodra er anderen bij betrokken zijn — een partner, grootouders, opvang of school — wordt afstemmen een stuk ingewikkelder. Plotseling gaat het niet alleen om jouw gevoel en dat van je kind, maar ook om verwachtingen, ervaringen en angsten van anderen.


Stel: je kind mag voor het eerst een nachtje logeren bij opa en oma. Je partner vindt het spannend, jij ook. De opa of oma heeft hun eigen ideeën over wat goed is voor een kind. Hoe beslis je dan?


Afstemmen betekent hier drie dingen tegelijk:

1. Je eigen emoties erkennen. Voel wat jij vindt dat goed is, en merk je angsten of behoefte aan controle op.

2. Het kind observeren. Wat laat het zien? Is het enthousiast, nerveus, terughoudend? Luistert het naar jouw signalen of juist naar die van anderen?

3. Afstemmen met de ander. Luister naar de zorgen van je partner of opa en oma, zonder dat hun angst jouw keuzes volledig bepaalt. Zoek een manier van samenwerken waarbij zowel jouw gevoelens, het kind en de ander gerespecteerd worden.


Een concreet voorbeeld: je kind wil mee naar een speelafspraak waar je partner twijfelt. Je voelt zelf dat het oké is, maar je partner is bang dat je kind iets overkomt. Afstemmen kan dan betekenen: samen bespreken wat jullie allebei nodig hebben om het veilig en prettig te maken. Misschien begeleidt één van jullie het eerste halfuur, of maken jullie duidelijke afspraken met de juf of begeleider. Zo blijft het kind beschermd, maar krijgt het ook ruimte om ervaring op te doen.


Het wordt nog ingewikkelder wanneer de ander sterk vasthoudt aan hun eigen ideeën. Soms betekent afstemmen dan niet dat je het eens wordt, maar dat je een manier vindt om alle belangen te respecteren: jouw angsten, het welzijn van je kind, en de grenzen van de ander. Dat kan ongemakkelijk voelen, maar het is vaak de realiteit van ouder-zijn in een netwerk van mensen.


Het navelstrengdilemma verandert niet door anderen, maar de manier waarop het zich manifesteert wel. Afstemmen wordt een dans van luisteren, vragen stellen, grenzen aangeven en soms loslaten — niet alleen van je kind, maar ook van de controle over de situatie en over hoe anderen het doen.


In deze context is loslaten niet één moment, maar een voortdurende oefening. Het vraagt aandacht, geduld, communicatie en flexibiliteit. En ja, soms betekent dat dat je het niet perfect doet. En dat is oké. Want soms is begrijpen al een vorm van loslaten — ook van elkaar.


Een jongens moeder:

Astrid Geel

Ik werd moeder in het jaar 2000 in Casablanca, Marokko. In 2004 terug in Nederland begon ik andere moeders te helpen bij hun zoektochten. Ik organiseerde workshops, events, schreef een e-boek, ben coach en de oprichter van Global Sisters, een community voor vrouwen met een lijntje met het buitenland. Hier schrijf ik regelmatig over het navelstrengdilemma.